تبلیغات
حه‌مرین - که‌رکوک ساڵێکی تر ئه‌م کاته

په‌یامى به‌ڕێوه‌به‌ر

ئه‌م سایته‌ بکه‌ره‌ ماڵپه‌ڕی سه‌ره‌کی خۆت!    په‌یوه‌ندی به‌ به‌ڕێوه‌به‌ری سایت بکه‌ !     ئه‌م ماڵپه‌ڕه‌یه‌ بخه‌ره‌ سه‌ر لیستی ماڵپه‌ڕه‌ خوازراوه‌کانت!

په‌یامی به‌ڕێوه‌به‌ر : مێوانی خۆشه‌ویست به‌خێر بێیت بۆ ماڵپه‌ڕه‌که‌ت، ماڵپه‌ڕی حه‌مرین. به‌و هیوایه‌ی کاتێکی خۆش تێیدا به‌یته‌ سه‌ر، خۆشه‌ویستان حه‌مرین سه‌کۆیه‌کی ئازاد ده‌بێت بۆ بڵاوکردنه‌وه‌ی بیروڕاتان به‌ مه‌رجێک سوود به‌خش بێت بۆ دۆزی ڕه‌وای گه‌له‌که‌مان. .

ڕاپرسی
که‌رکوک شارێکی کوردستانییه‌، به‌ڵام به‌ هۆی سیاسه‌تی زاڵمانه‌ی حووشتر سواره‌ سه‌حراییه‌کان توشی به‌ عه‌ره‌ب کردن هاتووه‌. ئایا پێت وایه‌ سه‌رانی کورد له‌ باشووری کوردستان بتوانن ڕۆژێک که‌رکوک بگه‌ڕێنه‌وه‌ باوه‌شی کوردستان؟





وێنه‌ی ڕۆژ
ڵاپه‌ڕه‌کان
به‌سته‌ری دراوسێکان 

دانانى لینکى حه‌مرین


به‌سته‌ری دراوسێکان


 


 

ئامارى سه‌ردانه‌کان

ئامارى سه‌ردانه‌کان
ئه‌مڕۆ :

سه‌ردانه‌کان ئه‌مڕۆ:

سه‌ردانه‌کانی دوێنێ:

سه‌رجه‌م سه‌ردانه‌کان:

سه‌رجه‌م بابه‌ته‌کان :

سه‌رجه‌م بۆچونه‌کان :

کرانه‌وه‌ى مالپه‌ر: - چرکه‌

مێوان له‌سه‌ر خه‌ته

یکشنبه 15 مرداد 1385
که‌رکوک ساڵێکی تر ئه‌م کاته

که‌رکوک ساڵێکی تر ئه‌م کاته

 

ساڵ کۆتای دوو هه‌زاروو حه‌وته‌و زۆربه‌ی به‌نده‌کانی ماده‌ی  140 جێبه‌جێکراوه‌ . هه‌ندێ ژماره‌ هه‌ن وه‌ک ژماره‌ی 58  ئه‌وه‌نده‌ شوومن و بێشانسیکی زۆریان به‌دواوه‌یه‌ بۆیه‌ پاش تێپه‌ربوونی ساڵێک به‌‌سه‌ر ئه‌م ماده‌یه‌ هه‌موو لایه‌نه‌کان ناچاربوون بیگۆرین به‌ ماده‌ی ژماره‌ 148.  په‌یوه‌ندی مێژووی و ستراتیجی نێوان کورد و هێزه‌ شیعه‌کان ئه‌وه‌نده‌ به‌‌هێزه‌ ناکرا بکرێته‌ قوربانی ژماره‌ێکی شوومی وه‌ک 58.. ئێستا هه‌موو عه‌ره‌به‌ هاورده‌کان چوونه‌ته‌وه‌ جێ خۆیان و ئاواره‌کانیش که‌ زۆربه‌ی زۆریان کوردن گه‌راونه‌ته‌وه‌ سه‌ر جێ وشوێنیان. هه‌موو کارمه‌نده‌ کورده‌کانی پێشووی ئه‌م شاره‌ که‌ له‌لایه‌ن رژێمی به‌عسه‌وه‌ ده‌رکرابوون گه‌راونه‌ته‌ سه‌ر کاری خۆیان و مندالانشیان به‌ زمانی کوردی خۆێندنگای پێویستیان بۆ کراوه‌ته‌وه‌. هه‌موو ئه‌و خانو و زه‌ویانه‌ی له‌ کورده‌کان زه‌وت کرابوو دراوه‌ته‌وه‌ به‌ خاوه‌نه‌کانی خۆیان و ناوی هه‌موو تاوچه‌و دامووده‌زگاکانی ئه‌م شاره‌ کراوه‌ته‌وه‌ به‌ کوردی، ئه‌گه‌رچی ئێستاش میدیاکانی کوردی( که‌ناڵه‌ ئاسمانێکان) هه‌ر به‌ ناوه‌ عه‌ره‌بێکه‌وه‌ ده‌یخۆێننه‌وه‌.

 

هه‌موو ئه‌و کارمه‌ندانه‌ی که‌ له‌به‌ر ته‌ماحی پاره‌و زه‌وتکردنی خاکی کوردان، ببوورن به‌ زه‌بری چه‌ک و سیاسه‌تی ته‌عریب هاتبوونه‌ ئه‌م شاره‌و له‌ دامووده‌زگا جیاوازه‌کانی دامه‌زرابوون گه‌راونه‌ته‌وه‌ ناوچه‌کانی خۆیان وخانوو ئیشیان له‌ شاره‌کانی خۆیان بۆ دابینکراوه‌، چونکه‌ بێ ئه‌م کاره‌ هیچ کام له‌و هاوردانه‌ ئاماده‌ نین بگه‌رێنه‌‌و‌ه‌ ئه‌گه‌ر بێتوو ئه‌وه‌یان بۆ جێبه‌جێ نه‌کرێت. دابینکردنی هه‌موو ئه‌و قوتابخانانه‌ی که‌ پوودجه‌و پلانێکی به‌ربڵاوی پێویسته‌ بۆ گه‌رانه‌وه‌ی عه‌ه‌ره‌ب هاورده‌کان له‌لایه‌ن حکومه‌تی مالکیه‌وه‌ ئه‌نجامدراوه‌. گه‌رانه‌وه‌ی هه‌موو ئه‌و ناوچه‌ دابراوانه‌ی شاری که‌رکوک که‌ به‌زۆر خراونه‌ته‌ سه‌ر ناوچه‌ عه‌ره‌بێکان ته‌واوبووه‌و رێژه‌ی کورد له‌ که‌رکوک وه‌ک ساڵانی پێش ده‌سه‌لاتی به‌عسی لێهاتۆته‌وه‌‌.

 

حکومه‌تی مالکی له‌ ماوه‌ی یه‌ک ساڵی رابردوو توانی هه‌موو ئه‌و کێشانه‌ی ناو عیراق چاره‌سه‌ر بکات که‌ رێگر بوون له‌ ئه‌نجامدانی ماده‌ی 148. ئه‌مرۆ دامووده‌زگاکانی ئاسایش و سوپای عیراق ئه‌وه‌نده‌ به‌هێزن که‌س ناتوانێت وه‌کو جاران میلیشیای برژێنێته‌ سه‌ر جاده‌کان و به‌راست و چه‌پ خه‌ڵکی بکوژن. هه‌ر ئه‌و میلیشیانه‌ خزاونه‌ته‌ ناو دامووده‌گاکانی ئه‌منی و سوپای عیراق، هه‌ر هه‌مووشیان خه‌ریکی خزمه‌تگوزاری و پاراستنی ره‌وشی ئه‌منین له‌ عیراق. ئه‌مرۆ پاش زیاتر له‌ ساڵێک له‌ دامه‌زراندنی حکومه‌تی عیراقی کۆر و سیمناری جۆراوجۆر له‌ لایه‌ن هێزه‌ سیاسێکانی عه‌ره‌بیه‌وه‌ به‌رێوه‌ ده‌چیت بۆ وشیارکردنه‌وه‌و تێگه‌یشتن له‌ ماده‌ی 148 و ئه‌و هه‌موو زوڵمانه‌ی به‌سه‌ر کورد هاتوون. ‌

 

شاری که‌رکوک که‌ وێرانه‌، ببوورن که‌ ئاوه‌دانکراوه‌ته‌وه‌ خه‌ڵکه‌که‌ی خۆیان زۆر به‌ شه‌رمه‌زار ده‌زانن به‌رامبه‌ر هه‌موو ئه‌و خزمه‌تگوزاری و پرۆژانه‌ی رۆژانه‌ له‌لایه‌ن حکومه‌تی به‌غداو ده‌سه‌ڵاتدارانی کورده‌وه‌ ئه‌نجامده‌درێت. ناکرێت شارێکی وه‌ک که‌رکوک هه‌موو ئه‌و پرۆژانه‌ی تیا ئه‌نجامبدرێت له‌ کاتێکدا شاره‌کانی تری کوردستان له‌و هه‌موو خزمه‌تیگوزاری و ئاوه‌دانییه بێبه‌شبکرێن. که‌رکوک که‌ پیش هه‌موو شتێک کوردستانیه‌ ئه‌وجا عیراقی له‌به‌ر ده‌وڵه‌مه‌ندی و ئه‌و نه‌وته‌ زۆره‌ی پێویسته‌ ئاورێک له‌ شاره‌کانی تری کوردستان بداته‌وه‌و هه‌ندێ له‌و پاره‌وپووله‌ی ئه‌و نه‌وته‌ بۆ ناوچه‌کانی تری وڵاته‌که‌مان خه‌رج بکرێت.

 

به‌هۆی لێهاتووی و پسپۆری لێپرسراوانی دامووده‌زگاکانی ئاسایش له‌ که‌رکوک هیچ کام له‌ پاشماوه‌کانی به‌عس و گرووپه‌ تیروریسته‌کان ناویرن وه‌کو جاران هه‌ررۆژی ئۆتۆمبیلێکی مینرێژکراو بته‌قێننه‌وه‌ یان خه‌ڵکانێکی بێگوناه که‌ زۆربه‌یان کوردن تیر‌ۆربکه‌ن‌. دامووده‌زگا ئه‌منێکانی که‌رکوک به‌ جۆرێک تواناو هێزیان په‌یداکردوه‌ که‌ پیاو به‌بێ هیچ ترسێک ده‌توانێت تاکو به‌یانی شه‌و له‌ده‌ره‌وه‌ی ماڵ بباته‌ سه‌ر. ئه‌مرۆ به‌ هۆی لێهاتووی و هه‌موو ئه‌و پسپۆری و شاره‌زایه‌ی دامووده‌زگاکانی ئاسایش هه‌یانه‌ له‌ که‌رکوک خه‌ڵکی به‌بێ هیچ ترسێک ژن و منداڵی خۆیان ره‌وانه‌ی بازاره‌کان بکه‌ن. ئه‌و هه‌موو کاره‌ تیرورستیانه‌ی رۆژانه‌ له‌م شاره‌ ئه‌نجام ده‌درا، بنبر کراوه‌و هیچ لایه‌نێکی تر ناتوانێت هه‌ره‌شه‌ بۆ خه‌ڵکی درووست بکات.

 

لێپرسراوانی هێزه‌ کوردستانێکانی که‌رکوک که‌ داوای حیزبایه‌تی، ببورن کوردایه‌تی له‌ خه‌ڵکی ئه‌م شاره‌ ده‌که‌ن وه هه‌موو کاره‌کانیان له‌ پێناو به‌رژه‌وه‌ندیه‌ گشتێکانی خه‌ڵکی کورده‌ نه‌ک تاکایه‌تی هه‌ر له‌ رۆژی رووخانی به‌عسه‌وه‌ تاکو ئێستا بێ هیچ جیاوازێک له‌ بۆچوون و لایه‌نگیری حیزبایه‌تی خه‌ریکی خزمه‌تگوزاریین بۆ خه‌ڵکی ئه‌م شاره‌، رۆژانه‌ سه‌ده‌ها له‌و ئاوارانه‌یان له‌ دامووده‌زگاکانی شاری که‌رکوک دامه‌زراندوه‌. کۆمپانیای نه‌وتی که‌رکوک، که‌ ژماره‌ی کارمه‌ندو کرێکاره‌کانی 5000 که‌سی عه‌ره‌بی هاورده‌ بوو، ئه‌مرۆ زۆربه‌ی زۆری کوردن و لایه‌نه‌ سیاسێکانی هاوپه‌یمانی کۆنی کورد به‌ پێچه‌وانه‌ی به‌عسێکان کارمه‌ندو کرێکاری عه‌ره‌ب ره‌وانه‌ی دامووده‌زگاکانی ئه‌م شاره‌ ناکه‌ن. په‌رله‌مانتارانی کورد له‌ به‌غدا له‌ رێگای پۆست و کاره‌کانیانه‌وه‌ به‌هیچ جۆرێک رێگایان به‌و لایه‌ن و که‌سانه‌ ناده‌ن که‌ کار بۆ به‌رده‌وامی پرۆسه‌ی ته‌عریب ده‌که‌ن. رۆژ نیه‌ له‌ میدیاکانی کوردی و عیراقیه‌وه‌ گوێمان له‌ نوێنه‌رانی کورد نه‌بێت له‌ په‌غدا که‌ داوای پرۆژه‌ی ئاوه‌دانی و خزمه‌تگوزاری نه‌که‌ن بۆ خه‌ڵکی که‌رکوک.

 

 باس له‌ ساڵی 2007 ده‌که‌ین نه‌ک ئێستا چوونکه‌ باری ناوخۆی عیراق زۆر ئارامه‌و هه‌موو ئه‌و به‌ره‌ڵایه ئابووری و ئه‌منیه‌ی ئه‌م وڵاته‌ی گرتبوه‌وه‌ چاره‌سه‌رکراوه‌‌. گه‌نده‌ڵی که‌ ببوه‌ کارێکی رۆژانه‌ی دامووده‌زگاکانی عیراق و هه‌رچی پاره‌وپوولی ئه‌م وڵاته‌ هه‌یه‌ ده‌خزایه‌ گیرفانه‌ نادیاره‌کان بنبرکراوه‌. ، ته‌باێکی زۆر له‌ نێوان پێکهاته‌کانی خه‌ڵکی ناو عیراق په‌یدابووه‌و خه‌ڵکی سوێند به‌یه‌کتر ده‌خۆن. ته‌بای و هاوکارێکی زۆر له‌ نێوان هێزه‌ سیاسێکانی ناو عیراق هه‌یه‌و وه‌کو پار هه‌ره‌شه‌و گوومان له‌یه‌ک ناکه‌ن‌ و گورگ و مه‌ڕیش پێکه‌وه‌ ئاو ده‌خۆنه‌وه‌.  هه‌موو سنووره‌کانی کوردستان پارێزراوه‌ دژ به‌ گرووپه‌ تیرورسته‌کان و پاشماوه‌کانی به‌عس. رێگاش له‌ هه‌موو ئه‌و که‌سانه‌ گیراوه‌ که‌ به‌ رۆژ خۆیان به‌ دۆستی کورد ده‌زانی و به‌شه‌و دوژمنی بوون.

 

 باری ئه‌منی به‌ جۆرێک گوراوه‌ که‌ ئیتر که‌س ترسی ئه‌وه‌ی نه‌ماوه‌ وه‌کو جاران روو له‌ مه‌یتخانه‌کانی که‌رکوک بکات بۆ هێنانه‌وه‌ی ته‌رمی ئازیزه‌کانیان که‌ زۆربه‌یان کورد بوون. ره‌وشی ئه‌منی که‌رکوک که‌ رۆژ به‌رۆژ روو له‌ خراپی و ترسناکی ده‌کات، ببوورن که‌ زۆر به‌ره‌و باشی ده‌روات‌، ئه‌مرۆ هیچ کام له‌ ئاواره‌ گه‌راوه‌کانی کورد وه‌کو پارساڵ په‌نجه‌ی خۆیان ناگازن و په‌شیمان نیین له‌ گه‌راونه‌وه‌یان بۆ ئه‌م شاره‌. ئه‌مرۆ ئه‌و ئاوارانه‌ وه‌کو جاران له‌ ئۆردگا جۆراوجۆره‌کانی که‌رکوک ناژێن که‌ ‌که‌سێک نه‌بوو ده‌ستێکی یارمه‌تیان بۆ درێژ بکات یان ئاورێکیان لێبداته‌وه‌. هه‌موو ئه‌و په‌لاماردانانه‌ی که‌ رۆژانه‌ له‌ لایه‌ن پاشماوه‌کانی به‌عس، گرووپه‌ به‌ناو ئیسلامێکان، میلیشیا جۆراوجۆره‌کانی نه‌ناسراوی لایه‌نی سیاسی، غه‌یره‌ سیاسێکان وه‌ هه‌موو وڵاتانی دراوسی عیراق که‌ به‌ هیچ جۆرێک ئاماده‌نیین، ببورن ئاماده‌ نه‌بوون پرۆسه‌ ئه‌مریکێکه له‌ ناوچه‌که‌ سه‌ربگرێت بنبرکراوه‌.  

 

هه‌موو هێزه‌ سیاسیکانی به‌ناو ئیسلام و ناسیونالیستی تووندره‌و پاشان هه‌موو وڵاتانی دراوسێ دوژمنی مێژووی کورد، ببوورن دۆستی کورد بۆچوون و ئه‌قڵیه‌تیان گۆراوه‌و دان به‌ کوردستانیه‌تی که‌رکوک ده‌نێن و هه‌موو سیاسه‌ته‌کانی به‌عس به‌ ناره‌واو و زۆڵم ناو ده‌به‌ن کله‌ دژ به‌ خه‌ڵکی کورد ده‌کرا. ئه‌مرۆ که‌رکوک به‌ جۆرێک گۆراوه‌ که‌ ئـێمه‌ی کورد پێش ئه‌وه‌ی کارێک بۆ خه‌ڵکی خۆمان ئه‌نجام بده‌ین بیر له‌ پێویستی و ‌ خزمه‌تگوزاری پێکهاته‌کانی تری ئه‌م شاره‌ ده‌که‌ین  نه‌وه‌ک لایه‌نه‌کانی تر له‌ پاشه‌رۆژ دژ به‌ ئێمه‌ به‌کاریان بهێنن. ئێمه‌ی کورد که‌ پێکهێنانی کۆمه‌ڵگاێکی مه‌ده‌نیمان کردۆته‌ خاڵێکی گرنگی خه‌باتمان بییر له‌ مافی پێکهاته‌کانی تری که‌رکوک ده‌که‌ینه‌وه‌ پیش ئاوردانه‌وه‌ێک له‌ خه‌ڵکی خۆمان.

 

به‌هه‌رحاڵ قسه‌ ئه‌وه‌نده‌ زۆره‌ له‌سه‌ر هه‌موو ئه‌و رووداو گۆرانکاریانه‌ی ساڵی رابردوو که‌ بروا ناکه‌م حه‌زره‌تی فیلیش بیتوانیایه‌ هه‌موو ئه‌و کارانه‌ له‌ ماوه‌ێکی وا کورت ئه‌نجام بدات و ئاسه‌واری هه‌موو ئه‌و سیاسه‌ته‌ بۆگه‌نانه‌ی 80 ساڵی رابردوو سراوه‌ته‌وه‌. که‌رکوک ئه‌مرۆ زۆر جیاوازه‌ له‌گه‌ل پار و هه‌موو ئه‌و کێشانه‌ی سی پێنج ساڵی به‌عسمان له‌ ماوه‌ی یه‌ک ساڵ چاره‌سه‌رکرد. به‌ڵام ده‌بێت پیاو پێش هه‌موو سوپاسگوزارێک بۆ په‌یوه‌ندیداران شوکری خوا بکات که‌ ئه‌و ژماره‌ی بۆ ئاسایکردنه‌وه‌ی ره‌وشی که‌رکوک هه‌ڵبژێردرا 148 بوو نه‌ک ژماره‌ێکی تر، ئه‌گینا ئێستاش پرۆسه‌ی ته‌عریب هه‌ر به‌رده‌وام ده‌بوو و کێشه‌کانیش وه‌ک خۆی ئه‌مایه‌وه‌. له‌ خوا به‌زیادبێت که‌ سیمای کوردستانی بۆ شاری که‌رکوک گه‌راوه‌ته‌وه‌و هه‌موو ئاسه‌واری پرۆسه‌ی ته‌عریبی به‌عسێکان و ناسیونالیسته‌ تونده‌ره‌وه‌کانی به‌ناو ئیسلامی که‌ خواستیاری به‌رده‌وامی ئه‌و پرۆسه‌ بۆگه‌نه‌ بوون نه‌ماوه‌و که‌رکوکیش وه‌ک شاره‌کانی تری کوردستان گه‌راوه‌ته‌وه‌ باوه‌شی نیشتمان.

 

 

وهاب شاه محمد/سوید

Shah.wahab@gmail.com

ئاماده‌ کردنى : حه‌مرین سه‌عات 10:08 ق.ظ بابه‌ت :‌ نووسه‌ران ,

پێداچوونه‌وه‌ی بابه‌ت - سه‌عات -

لینكى بابه‌ت | بۆچوون ()


This Template Designed By Theme.MihanBlog.Com And Davood Jafari